Microsoft Edge'de Cache ve Çerezleri Temizlemek
Edge'i uzun süre "Chrome'u indirmek için açtığım tarayıcı" olarak gördüm, sonra Windows'ta varsayılan olarak kullanmaya başladım ve birkaç ay içinde tanıdık bir sorunla karşılaştım: bazı sayfalar güncellenmiyor, bir bankacılık sitesi sürekli oturumumu düşürüyor, panel arayüzleri yarım yükleniyordu. Bir arkadaşımın "önbelleği temizle" tavsiyesini önce baştan savma buldum ama denedikten sonra sorunun gerçekten oradan kaynaklandığını gördüm. O günden beri Edge'de takılma, bozuk görüntü ya da garip oturum hatası yaşadığımda ilk baktığım yer tarayıcının depoladığı veriler oluyor.
Aşağıda hem edge cache temizleme işini adım adım nasıl yaptığımı hem de neyi silince ne kaybettiğimi anlatacağım. Çünkü "her şeyi temizle" demek çoğu zaman gereksiz bir zahmet; hangi kutuyu işaretlediğinizi bilmek işin yarısı.
Edge Neyi Saklıyor ve Ne Zaman Temizlemek Gerekiyor
Tarayıcı, ziyaret ettiğiniz sitelerin resimlerini, stil dosyalarını, betiklerini diske kaydeder ki ikinci girişinizde sayfa saniyeler içinde açılsın. Bu mantıklı bir sistem. Sorun, sitenin sunucusundaki dosya değiştiğinde tarayıcının elindeki eski kopyaya güvenmeye devam etmesiyle başlıyor.
Önbellek, çerez ve site verisi arasındaki fark
Bu üçünü karıştırmak en yaygın hata. Kısaca ayırt ettiğim şekli şöyle:
| Veri türü | Ne yapıyor | Silince ne olur |
|---|---|---|
| Önbelleğe alınmış görüntüler ve dosyalar | Sayfa varlıklarını diskte tutar | Sayfalar ilk açılışta biraz yavaşlar, veri kaybı olmaz |
| Çerezler ve site verileri | Oturum, dil, sepet, tercih bilgisi | Her siteden çıkış yapılır, tercihler sıfırlanır |
| Barındırılan uygulama verileri | Uzantı ve web uygulaması yerel depoları | Bazı uzantı ayarları gider |
Ben genelde sadece ilk satırı temizliyorum. Çerezlere ancak bir sitede oturum döngüsüne girdiğimde, yani "giriş yap" dedikçe tekrar giriş ekranına döndüğümde dokunuyorum.
Temizlemenin gerçekten çözdüğü sorunlar
Deneyimime göre şu belirtiler önbellekten kaynaklanıyor: sitenin yeni tasarımını görememek, formların gönderilmemesi, videoların siyah ekranda kalması, yönetim panellerinde butonların tepki vermemesi. Buna karşılık tarayıcının genel olarak yavaş açılması, sekme geçişlerinde donma çoğunlukla önbellekle değil aşırı uzantı yüküyle ya da sistemin genel durumuyla ilgili. Windows tarafında yaptığım hızlandırma denemelerini ve disk alanı boşaltma yöntemlerini ayrı ayrı anlattığım yazılar bu ikinci grup için daha isabetli.
Şifrelerim ve sekmelerim gidiyor mu?
Hayır, siz istemediğiniz sürece gitmiyor. Temizleme penceresinde parolalar, otomatik doldurma verileri ve geçmiş ayrı kutular halinde duruyor. İşaretlemezseniz bunlara dokunulmuyor. Yine de Microsoft hesabıyla senkronizasyon açıksa dikkat: bazı temizlik seçenekleri senkronize cihazlara da yansıyabiliyor, bu yüzden büyük bir temizlik öncesinde parolalarımı bir yere dışa aktarma alışkanlığı edindim.
Adım Adım Temizleme Yöntemleri
Üç farklı yol kullanıyorum ve hangisini seçeceğim aciliyetime göre değişiyor.
Klasik yol: Gizlilik ayarları üzerinden
- Edge'de sağ üstteki üç noktaya tıklayıp Ayarlar'ı açın.
- Sol menüden Gizlilik, arama ve hizmetler bölümüne gidin.
- "Tarama verilerini temizle" başlığı altındaki Temizlenecekleri seçin düğmesine basın.
- Zaman aralığını belirleyin. Sorun yeni başladıysa "Son 1 saat" bile yeterli oluyor; kalıcı bir garabet varsa "Tüm zamanlar"ı seçiyorum.
- İlgili kutuları işaretleyip Şimdi temizle'ye tıklayın.
Kısayolu ezberlemek işi çok hızlandırıyor: Ctrl + Shift + Delete aynı pencereyi doğrudan açıyor.
Tek site için cerrahi müdahale
Sadece bir site sorun çıkarıyorsa bütün tarayıcıyı temizlemek bana israf geliyor. O sitede açıkken adres çubuğunun solundaki kilit veya ayar simgesine tıklayıp Tanımlama bilgileri ve site verileri kısmından o alan adına ait verileri siliyorum. Alternatif olarak Ctrl + Shift + R ile sert yenileme yapmak, yalnızca o sayfanın önbelleğini atlayarak dosyaları sunucudan yeniden çekiyor. Web tarafında ufak bir değişiklik yaptığımda ilk refleksim bu kombinasyon.
Otomatik temizlik ve InPrivate alışkanlığı
Ortak kullanılan bir bilgisayarda ya da ödeme işlemi yapacağım tarayıcıda otomatikleştirmeyi tercih ediyorum. Aynı gizlilik menüsünde Tarayıcıyı her kapattığınızda temizlenecekleri seçin başlığı var; buraya çerezleri ve önbelleği ekleyip, sık girdiğim sitelere ise "temizleme" istisnası tanımlıyorum. Böylece Gmail ve banka oturumu korunurken geri kalan iz kendiliğinden siliniyor. Tek seferlik işlemler içinse InPrivate penceresi zaten hiçbir şey saklamıyor, sonradan uğraşmaya gerek kalmıyor.
Temizlik sonrası ne bekleyeceksiniz
İlk yarım saat tarayıcı biraz "yeni" gibi davranıyor: sık kullandığınız siteler ilk açılışta yavaş yükleniyor, birkaç yerden yeniden giriş isteniyor. Bu normal ve geçici. Kalıcı bir hızlanma beklemek yerine "takılan şeyin düzelmesi" olarak bakmak daha gerçekçi. Eğer temizlikten sonra da sayfalar ağır açılıyorsa gözünüzü u